హిమబిందువులు (02) —
“నిర్మాణం అంటే కట్టడాలేనా?”
ఉదయం పేపర్ చదువుతున్న తాతయ్య దగ్గరకు మనవడు పరుగెత్తుకుంటూ వచ్చాడు.
“తాతయ్యా!
ఇక్కడ చూడూ…
భారీ నిర్మాణ పనులు ఆపాలని అంటున్నారు.
మరి ఇంకోచోట గ్రామాలకు అవార్డులు వచ్చాయని కూడా ఉంది!”
తాతయ్య కళ్లజోడు సరిచేసుకుని నవ్వాడు.
“అదే జీవితం బాబూ…
ఒకచోట ఆపడం కూడా అభివృద్ధే.
మరోచోట నిర్మించడం కూడా అభివృద్ధే.”
మనవడు ఆశ్చర్యపోయాడు.
“అది ఎలా?”
తాతయ్య నెమ్మదిగా వివరించాడు—
“ఇల్లు కట్టేటప్పుడు కూడా
మన దగ్గర డబ్బు, అవసరం, పరిస్థితి చూస్తాం కదా?
దేశం కూడా అలాగే.
కొన్ని సమయాల్లో పెద్ద పనులు వాయిదా వేసి
ముందు అత్యవసర అవసరాలు చూసుకోవాలి.”
“అంటే డబ్బు ఆదా చేయడమా?”
“కేవలం డబ్బు కాదు బాబూ—
వనరులు, ఇంధనం, దిగుమతులు, భవిష్యత్తు.”
తాతయ్య పేపర్ మడిచి చెప్పాడు—
“పశ్చిమాసియాలో యుద్ధాలు,
ఇంధన ధరలు, నిర్మాణ సామగ్రి ఖర్చులు పెరిగితే
దేశాలు జాగ్రత్త పడాల్సిందే.”
మనవడు అడిగాడు—
“అయితే నిర్మాణాలు ఆపేయాలా?”
“అన్ని కాదు.
అవసరం లేనివి ఆలోచించాలి.
అవసరమైనవి కొనసాగాలి.”
“అంటే?”
“ఉదాహరణకు—
గ్రామాల్లో నీరు, పర్యావరణం, స్వయం సమృద్ధి కోసం చేసే పనులు
భవిష్యత్తు కోసం పెట్టుబడులు.”
మనవడు పేపర్లోని వార్త చదివాడు.
“చిత్తూరు జిల్లాకు అవార్డులంట!”
తాతయ్య ఆనందంగా తలూపాడు.
“అది గొప్ప విషయం.
గ్రామాలు అభివృద్ధి చెందితేనే దేశం బలపడుతుంది.”
“క్లైమేట్ యాక్షన్ అంటే?”
“ప్రకృతిని కాపాడే ప్రయత్నాలు.
చెట్లు, నీటి సంరక్షణ, కాలుష్య నియంత్రణ.”
“ఆత్మనిర్భర్ అంటే?”
“మన అవసరాలు మనమే తీర్చుకోవడం.
ఎప్పుడూ ఇతరుల మీద ఆధారపడకపోవడం.”
మనవడు కాసేపు ఆలోచించి అన్నాడు—
“తాతయ్యా…
అయితే నిజమైన నిర్మాణం
సిమెంట్తో కాదు కదా?”
తాతయ్య చిరునవ్వు నవ్వాడు.
“అవును బంగారం.
రోడ్లు, భవనాలు దేశాన్ని కనిపించేలా నిర్మిస్తాయి.
కానీ—
వివేకం, క్రమశిక్షణ, గ్రామాభివృద్ధి, ప్రకృతి సంరక్షణ
దేశాన్ని నిలబెడతాయి.”
బయట గ్రామసభ మైక్ శబ్దం వినిపించింది.
తాతయ్య మెల్లగా అన్నాడు—
“దేశం గొప్పదవ్వాలంటే
రాజధానులు మాత్రమే కాదు,
చిన్న గ్రామాలూ వెలగాలి.”
మనవడు పేపర్ మడిచి జాగ్రత్తగా పెట్టాడు.
ఆ రోజు అతనికి
“అభివృద్ధి” అంటే కేవలం పెద్ద కట్టడాలు కాదని—
సమయానికి సరైన నిర్ణయం తీసుకోవడమని అర్థమైంది.
హిమబిందువుల్లాంటి చిన్న వార్తలే
కొన్ని సార్లు
దేశ ఆలోచనల వైపు మనసును తీసుకెళ్తాయి.
****
విధేయుడు.. మల్లాప్రగడ రామకృష్ణ
******
హిమబిందువులు (03)
తాత యుద్ధాలు ఎందుకు? అణుయింధనం దేనికి, ఇరాన్ హెచ్చరికలు దేనికి నాకు వివరంగా చెప్పుతా తా....
ఇరాన్ అణు హెచ్చరికలతో ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఆందోళన..!
అమెరికా లేదా ఇజ్రాయెల్ దాడులకు దిగితే వెపన్ గ్రేడ్ యురేనియం సిద్ధం చేస్తామని ఇరాన్ హెచ్చరిక.
అణు బాంబు తయారీకి అవసరమైన స్థాయిలో యురేనియం అభివృద్ధి చేసే అవకాశం ఉందన్న ఇరాన్ పార్లమెంటరీ కమిషన్.
అమెరికాతో అణు చర్చలు నిలిచిపోయిన వేళ ఇరాన్ తాజా వ్యాఖ్యలు ప్రాధాన్యం సంతరించుకున్నాయి.
పశ్చిమ ఆసియాలో మళ్లీ ఉద్రిక్తతలు పెరిగే సూచనలు కనిపిస్తున్నాయి..!
వివరణ చెపుతా విను సంధి కుదిరితే సఖ్యత
లేదా యుద్ధమా తాతయ్య నేను చెప్పేదేముంది అంతా కాలం చెపుతుంది విశ్వేశ్వరుడు ఆడించి నట్లు ఆడుతుంది అందరూ పావులే...
అంతేనా తాత.. వినాసకాలే విపరీత బుద్ధులు యూరికే అన్నారా.....
ప్రధాన సమస్య ఏమిటి?
Iran చాలా సంవత్సరాలుగా యురేనియం శుద్ధి (Uranium Enrichment) చేస్తోంది.
ఇది రెండు విధాల ఉపయోగపడుతుంది:
విద్యుత్ ఉత్పత్తి కోసం అణుశక్తి కేంద్రాలు
అధిక స్థాయికి శుద్ధి చేస్తే అణుబాంబు తయారీ
అందుకే United States, Israel వంటి దేశాలు ఆందోళన చెందుతున్నాయి.
“వెపన్ గ్రేడ్ యురేనియం” అంటే?
అణుబాంబుకు ఉపయోగించే స్థాయిలో అత్యంత శుద్ధి చేసిన యురేనియం.
సాధారణ అణుశక్తికి → తక్కువ శుద్ధి సరిపోతుంది
అణుబాంబుకు → చాలా ఎక్కువ శుద్ధి అవసరం
ఇరాన్ “మా మీద దాడి చేస్తే మేము ఆ దిశగా వెళ్తాం” అని హెచ్చరిస్తోంది.
అమెరికా, ఇజ్రాయెల్ ఎందుకు భయపడుతున్నాయి?
ప్రత్యేకంగా Israel భావన ఏమిటంటే:
ఇరాన్ అణుబాంబు సాధిస్తే ప్రాంతీయ శక్తిసమతుల్యం మారిపోతుంది
ఇజ్రాయెల్ భద్రతకు ముప్పు పెరుగుతుంది
మధ్యప్రాచ్యంలో ఆయుధపోటీ మొదలవుతుంది
అందుకే ఇరాన్ అణు కేంద్రాలపై దాడుల అవకాశాల గురించి అప్పుడప్పుడు చర్చలు వస్తుంటాయి.
యుద్ధాలు ఎందుకు జరుగుతాయి?
మీ ప్రశ్నలోని “తాత యుద్ధాలు ఎందుకు?” అన్నది చాలా లోతైనది.
సాధారణంగా దేశాల మధ్య యుద్ధాలకు కారణాలు:
భద్రతా భయం
శక్తి ఆధిపత్యం
మత/వాద విభేదాలు
చమురు, వనరులు
రాజకీయ ప్రభావం
ప్రతీకారం
పశ్చిమ ఆసియాలో ఇవన్నీ కలిసిపోతాయి.
“అణు చర్చలు” అంటే?
కొన్ని సంవత్సరాల క్రితం ఇరాన్ మరియు ప్రపంచ శక్తుల మధ్య ఒప్పందం జరిగింది.
దానిని Joint Comprehensive Plan of Action అంటారు.
దాని ఉద్దేశ్యం:
ఇరాన్ అణుబాంబు దిశగా వెళ్లకూడదు
దానికి బదులుగా ఆర్థిక ఆంక్షలు తగ్గించాలి
కానీ తరువాత విభేదాలు పెరిగి చర్చలు నిలిచిపోయాయి.
ప్రపంచానికి ఎందుకు ఆందోళన?
ఎందుకంటే:
చిన్న ఘర్షణ పెద్ద యుద్ధంగా మారవచ్చు
చమురు ధరలు పెరగవచ్చు
ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థ ప్రభావితమవుతుంది
ఇతర దేశాలు కూడా అణ్వాయుధాల దిశగా వెళ్లే ప్రమాదం ఉంటుంది
తాత్వికంగా చూస్తే
భయం → ఆయుధం
ఆయుధం → అనుమానం
అనుమానం → యుద్ధసిద్ధత
యుద్ధసిద్ధత → అస్థిర శాంతి
ఇది మానవ చరిత్రలో పదేపదే కనిపించే చక్రం. అదే హిమబిందువుల చక్రం.
మీ మల్లాప్రగడ రామకృష్ణ
ఇంకావుంది
*****
హిమబిందువులు (04)
మల్లా ప్రగడ వేంకట రామకృష్ణ శర్మ గారి పద్య విశ్లేషణాలు 🌹
1. సాగుజల శాశ్వతం
ఒక చిన్న గ్రామంలో వృద్ధకవి ప్రతీరోజూ వాగువద్ద కూర్చుని జలప్రవాహాన్ని తిలకించేవాడు. గ్రామస్తులు ఆశ్చర్యపడుతూ — “ఇంతసేపు నీటినే చూస్తూ ఏమి పొందుతున్నారు?” అని అడిగేవారు.
కవి చిరునవ్వుతో చెప్పేవాడు —
“ఈ నీరు నేర్పేది కాలతత్వం. నిలిచినదేదీ లేదు. శాశ్వతమని భావించేది కూడా ప్రవాహమే.”
ఒక రోజు గ్రామంలోని యువకుడు బాధతో వచ్చి —
“నా ఆశలు నెరవేరలేదు. జీవితం నన్ను మోసం చేసింది” అన్నాడు.
అప్పుడు కవి తన పద్యాన్ని పలికాడు —
శాశ్వితం యనేది సాగుజలము
పాశమున్న జీవి పాఠ్యసాహిత్యము
“బాధ కూడా పాఠమే. అనుభవమే జీవనసాహిత్యం” అని అతనికి అర్థమయ్యేలా చెప్పాడు.
ఆ యువకుడు కొద్ది రోజుల తరువాత మారిపోయాడు. విజయానికన్నా శాంతిని వెదకడం ప్రారంభించాడు. వాగువద్ద కూర్చుని ప్రవాహాన్ని చూసే కొత్త మనిషిగా మారాడు.
హిమబిందువు :
ప్రవహించేది జీవితం; గ్రహించేది జ్ఞానం.
2. గాయపడిన బతుకుపై గానజల్లు
పట్టణంలో ఒక సంగీత ఉపాధ్యాయురాలు ఉండేది. ఆమె స్వరం మధురమైనదే కానీ హృదయం గాయాలతో నిండిపోయి ఉండేది. భర్తను కోల్పోయిన తరువాత ఆమె మాట తగ్గింది; కానీ పాట మాత్రం ఆగలేదు.
ప్రతి సాయంత్రం ఆమె ఇంటి ముందు పిల్లలు చేరి పాటలు నేర్చుకునేవారు. ఒక బాలిక అడిగింది —
“అమ్మా! మీరు ఎందుకు ఎప్పుడూ విషాద రాగాలే పాడుతారు?”
ఆమె మృదువుగా నవ్వి ఇలా చెప్పింది —
గాయపడినట్టి బతుకుపై గానజల్లు
ధ్యేయమన్నది తెలుపుచు దీక్ష తనము
“బాధ ఉన్న చోటే సంగీతం ఓదార్పుగా పుడుతుంది. గాయం లేని గానం హృదయాన్ని తాకదు” అంది.
కాలక్రమంలో ఆమె గానం గ్రామానికి ధైర్యమైంది. అనాథ పిల్లలకు ఆశ్రయమైంది. తన దుఃఖాన్ని ఇతరుల సాంత్వనగా మార్చుకుంది.
హిమబిందువు :
తన కన్నీటిని గానంగా మార్చినవాడే నిజమైన సాధకుడు.
3. భయము నీటి బుడగ
ఒక రాజకుమారుడు యుద్ధానికి వెళ్ళబోతూ భయంతో వణికిపోయాడు. ఆయుధాలు చేతిలో ఉన్నా హృదయంలో ధైర్యం లేదు.
అప్పుడు రాజగురువు అతనిని సరస్సువద్దకు తీసుకెళ్లాడు. నీటిమీద బుడగలు ఏర్పడి క్షణాల్లో చెదిరిపోతున్నాయి.
గురువు ప్రశ్నించాడు —
“ఇవి ఎంతకాలం నిలుస్తాయి?”
“ఒక్క క్షణం కూడా కాదు” అన్నాడు యువరాజు.
అప్పుడు గురువు పద్యం చెప్పాడు —
భయము నీదరి నీటి బుడ్గల భావమే యగు నేస్తమున్
రయము యన్నది చెప్ప కుండగ రమ్యతేయగు జీవనం
“భయం కూడా ఇలాగే తాత్కాలికం. దానిని పట్టుకుంటే అది పెరుగుతుంది; విడిచేస్తే జీవితం తన రమ్యతను చూపుతుంది” అన్నాడు.
యువరాజు యుద్ధానికి వెళ్లాడు. గెలిచాడా ఓడాడా అనేది చరిత్ర చెప్పలేదు. కానీ అతను భయాన్ని జయించాడని మాత్రం రాజ్యం మొత్తం చెప్పుకుంది.
హిమబిందువు :
భయం బుడగ; ధైర్యం జలస్వరూపం. 🌹
-******
హిమబిందువులు (5)
చిరిగిన ప్రశ్నాపత్రం — నిలిచిన న్యాయం 🌹
ఒక చిన్న గ్రామంలో సుధ అనే అమ్మాయి ఉండేది. ఆమె తండ్రి రైతు. తల్లి కూలిపని చేసేది. ఇంట్లో కరెంటు సరిగా ఉండేది కాదు. అయినా ఆమె రాత్రిళ్లు దీపం వెలిగించుకుని చదివేది. ఆమె కల — డాక్టర్ కావాలి.
రెండు సంవత్సరాలు ఎంతో కష్టపడి NEET పరీక్షకు సిద్ధమైంది. పరీక్ష రోజు వచ్చింది. ఆశతో వెళ్లి పరీక్ష రాసి వచ్చింది.
కొన్ని రోజుల తరువాత వార్త వచ్చింది —
“ప్రశ్నాపత్రం లీక్ అయింది. పరీక్ష రద్దు.”
సుధకు ప్రపంచమే ఆగిపోయినట్టైంది.
“అమ్మా… నేను నిజాయితీగా రాశాను కదా! మరి ఎందుకు మళ్లీ?” అని అడిగింది.
ఆమె తండ్రి సమాధానం చెప్పలేక మౌనంగా నిలిచిపోయాడు.
గ్రామంలోని ఉపాధ్యాయుడు పిల్లలందరినీ పాఠశాలకు పిలిచాడు.
అతను బ్లాక్బోర్డు మీద మూడు మాటలు వ్రాశాడు:
సమానత్వ హక్కు
జీవన గౌరవ హక్కు
న్యాయ రక్షణ
పిల్లలు ఆశ్చర్యంగా చూశారు.
ఉపాధ్యాయుడు చెప్పాడు —
“మన దేశ రాజ్యాంగం ప్రతి విద్యార్థికి సమాన అవకాశ హక్కు ఇచ్చింది. దీనిని Article 14 అంటారు. ఎవరు కష్టపడి చదివితే వారికి న్యాయం జరగాలి. అక్రమంగా ప్రశ్నాపత్రం తెచ్చుకున్నవారితో నిజాయితీ విద్యార్థి పోటీ పడకూడదు.”
మరో బాలుడు అడిగాడు —
“సార్! మన బాధను కోర్టు వింటుందా?”
“వింటుంది బాబూ,” అన్నాడు గురువు.
“Article 21 ప్రకారం ప్రతి మనిషికి గౌరవంగా జీవించే హక్కు ఉంది. విద్యార్థుల మానసిక ప్రశాంతత కూడా అందులో భాగమే. పరీక్షా వ్యవస్థలో తప్పులు జరిగితే కోర్టు ప్రభుత్వాన్ని ప్రశ్నించగలదు.”
“అయితే సార్… కోర్టు ఏమి చేస్తుంది?” అని సుధ అడిగింది.
“సుప్రీంకోర్టు దేశంలో అత్యున్నత న్యాయస్థానం. అది ప్రభుత్వం సరైన చర్యలు తీసుకుంటుందా లేదా చూస్తుంది. అవసరమైతే:
మళ్లీ పరీక్ష నిర్వహించమని,
దర్యాప్తు చేయమని,
కొత్త నియమాలు పెట్టమని,
విద్యార్థుల హక్కులు కాపాడమని ఆదేశిస్తుంది.”
ఒక చిన్న బాలుడు అమాయకంగా అడిగాడు —
“అంటే కోర్టు టీచర్లాంటిదా సార్?”
గురువు నవ్వి చెప్పాడు —
“అవును. ప్రభుత్వం తప్పు చేస్తే సరిదిద్దే పెద్ద గురువు కోర్టే.”
ఆ రోజు పిల్లలకు ఒక కొత్త విషయం అర్థమైంది.
పరీక్ష అనేది కేవలం మార్కుల కోసం కాదు.
న్యాయం కోసం కూడా.
ఆ రాత్రి సుధ మళ్లీ పుస్తకం తెరిచింది.
ఈసారి ఆమె చదువులో భయం లేదు.
ఒక నమ్మకం ఉంది —
“దేశంలో చట్టం ఉంది.
నిజాయితీకి విలువ ఉంది.”
హిమబిందువు :
ప్రశ్నాపత్రం లీక్ అయితే పరీక్ష ఆగుతుంది;
న్యాయం నిలిస్తే భవిష్యత్తు నిలుస్తుంది. 🌹
******
హిమబిందువులు (06) — “సముద్రం చెప్పిన పాఠం”
సాయంత్రం సముద్రతీరం.
అలలు వచ్చి ఇసుకను తాకుతున్నాయి.
మనవడు చేతులు చాపి గాలిని ఆస్వాదిస్తూ అడిగాడు—
“తాతయ్యా…
ఇక్కడ గాలి ఎందుకింత ఎక్కువగా వీస్తుంది?”
తాతయ్య సముద్రాన్ని చూస్తూ నవ్వాడు.
“ప్రకృతి కూడా శ్వాస తీసుకుంటుంది బాబూ…
అదే ఈ గాలి.”
మనవడు ఆశ్చర్యపోయాడు.
“శ్వాసా?”
“అవును.
పగలు భూమి త్వరగా వేడెక్కుతుంది.
సముద్రం మాత్రం నెమ్మదిగా వేడెక్కుతుంది.
అప్పుడు భూమిపై గాలి వేడిగా మారి పైకి లేస్తుంది.
ఖాళీ అయిన చోటు నింపడానికి
సముద్రం వైపు నుంచి చల్లని గాలి పరుగెత్తుకుంటూ వస్తుంది.
దాన్నే సముద్రపు గాలి అంటారు.”
అల ఒకటి వచ్చి వారి కాళ్లను తాకింది.
“రాత్రి?”
“రాత్రి భూమి త్వరగా చల్లబడిపోతుంది.
కానీ సముద్రం ఇంకా కొంచెం వెచ్చగానే ఉంటుంది.
అప్పుడు పరిస్థితి మారిపోతుంది.
భూమి నుంచి సముద్రం వైపు గాలి వెళ్తుంది.
దాన్నే భూగాలి అంటారు.”
మనవడు కళ్లల్లో మెరుపు.
“అంటే గాలి కూడా ప్రయాణం చేస్తుందా?”
“అవును బాబూ.
అధిక పీడనం నుంచి తక్కువ పీడనానికి.
ప్రకృతి ఎక్కడ ఖాళీ ఉంటే అక్కడ నింపాలని చూస్తుంది.”
కొద్దిసేపు ఇద్దరూ నిశ్శబ్దంగా అలలను చూశారు.
తాతయ్య మళ్లీ చెప్పాడు—
“మనుషుల జీవితమూ అలాగే.
ఎక్కడ కోపం ఎక్కువైతే
అక్కడ శాంతి వెళ్లిపోతుంది.
ఎక్కడ ప్రేమ తక్కువైతే
అక్కడ ఒంటరితనం చేరుతుంది.”
మనవడు నెమ్మదిగా అడిగాడు—
“అయితే మంచి మాటలు కూడా గాలిలాంటివేనా?”
తాతయ్య చిరునవ్వు నవ్వాడు.
“అవును.
చల్లని గాలి శరీరాన్ని తాకుతుంది.
మంచి మాట మనసును తాకుతుంది.”
దూరంగా పిల్లలు గాలిపటాలు ఎగరేస్తున్నారు.
సముద్రపు గాలి వాటిని ఆకాశంలోకి తీసుకెళ్తోంది.
“తాతయ్యా…
అందుకే సముద్రం దగ్గరికి వస్తే మనసు ప్రశాంతంగా ఉంటుందా?”
“అదే బాబూ.
ప్రకృతి మనకి కనిపించని పాఠాలు చెబుతుంది.
భూమి, సముద్రం కలిసి గాలిని సృష్టించినట్టు—
మనుషులు కలిసి జీవిస్తేనే
జీవితం చల్లబడుతుంది.”
ఆకాశంలో సూర్యుడు మెల్లగా అస్తమిస్తున్నాడు.
అలల మధ్య గాలి ఇంకా వీయుతూనే ఉంది.
హిమబిందువుల్లాంటి చిన్న ప్రశ్నలు
ప్రకృతి గొప్ప రహస్యాల దగ్గరకు
పిల్లల్ని తీసుకెళ్తుంటాయి.
*******
“హిమబిందువులు (7)
తాత నేను పాటల పోటిల్లో చూపుల మాయాజాలపై నీవు వ్రాసిన పాట పాడాను మొదటి బహుమతి వచ్చింది ఇదిగో తాతా
ఏది నేరాసిన
చూపుల మాయాజాలం” – గేయరూపానికా
అవును తాత అవును ఏది నువ్వుపాడు
అనగా పాడాడు...
పల్లవి :
చూపుల మాయాజాలం… చెలియా నీలోనేదో మంత్రం
చూపితే చాలు నా లోకం మారే అందాల తంత్రం
మత్తుగా మత్తుగా చిరునవ్వుల వర్షం
చిత్తమును దోచెదే నీ కన్నుల హర్షం..!
చరణం – 1 :
కొత్త కొత్తగా కన్నుల చూపులేలనో
మత్తమెత్తగా చల్లని వెన్నెలగానో
మత్తుగా మత్తుగా చిరుహాసపు విరుపుతో
చిత్తి చిత్తిగా చిత్తమును దోచే కన్నులవి కాదా
ఏముందో ఆ కన్నుల్లో సమ్మోహన శక్తి
మరచిపోతున్నాను నను నేను స్థానువునై
ఏముందో ఆ చూపుల్లో మాయాజాలం
మాట మౌనమై ఐపోతున్న నీకు దాసోహం..!
చరణం – 2 :
ఏ కనికట్టు చేస్తున్నావో ఆ కొంటె కన్నులతో
రేపగలు నీ ధ్యాసే… శ్వాసలోనూ నీ మాటే
ఏ గారడి చేస్తున్నావో ఆ వాడి చూపులతో
నీ వలపుల వలలో చిక్కాను ప్రేమ బంధీగా
చురకత్తి చూపులతో హింసించకే చిత్రాంగి
గమ్మత్తు కన్నులతో కవ్వించకే కోమలాంగి
నీవొక నవ్య రాగం… నేనొక మౌన వీణ
నీ స్పర్శ తాకగానే పలికె ప్రేమ గానమా..!
చరణం – 3 :
వెన్నెల తాకిన వేళ విరిసిన మల్లెలవు
మనసున మెరిసే మధుర స్వప్నాల జల్లెలవు
నీ అడుగుల సవ్వడి హృదయానికి హారతి
నీ నవ్వుల తేనెలో తేలిపోతోంది జీవితీ
కన్నుల్లో కలలతో కట్టేసే బంధమా
మౌనంలో పలికే మధురమైన సందేశమా
నీవుంటే లోకమే పూలవానై మారునే
నీవులేని క్షణమైతే గుండె గాలివానవునే..!
ముగింపు :
చూపుల మాయాజాలం… చెలియా నీలోనేదో మంత్రం
చూపితే చాలు నా లోకం మారే అందాల తంత్రం
మత్తుగా మత్తుగా చిరునవ్వుల వర్షం
చిత్తమును దోచెదే నీ కన్నుల హర్షం..!
అలా ఎవరిని చూసి పాడావురా...
మా టీచర్ చూసి పాడాను తాతా
ఆ......... ఆ....
*******
హిమబిందువులు (08) —
గేయరూపం
పల్లవి :
ఏది నిత్యం… ఏది సత్యం…
ఏది జీవన పాఠమో!
సత్యపథమే దివ్యకాంతి
మనుగడకు దీపమో!!
చరణం – 1
చరిత్రను మార్చలేము మనము
చెప్పినదంతా చేయలేము
జరిగిపోయిన భూతకాలం
జారిపోతున్న జీవితకాలం ॥
తప్పులన్ని సరిదిద్దుకుంటూ
నిజమనేదీ ఒప్పుకుంటూ
వర్తమానపు వీధిలోన
వెలుగుకోసం నడుస్తుంటాం ॥
పల్లవి :
ఏది నిత్యం… ఏది సత్యం…
ఏది ప్రగతి మార్గమో!
మనసు నొప్పించని బాటే
మానవతా యోగమో!!
చరణం – 2
భవిష్యత్తు దారులేసి
భారములన్ని దాటుదాం
సంకల్పపు శక్తితోనే
సహన మార్గం చేరుదాం ॥
బానిస భూస్వామ్యములు
దోపిడీ గోడలు దాటితిమి
స్వార్థపు మబ్బుల నడుమ
సత్య దీపమే వెలిగిద్దాం ॥
చరణం – 3
కులమతాల చీలికలన్ని
కూడి మనమే తొలగిద్దాం
ద్వేషమనే చీకటిని
ప్రేమ వెలుగుతో పారద్రోలుదాం ॥
ఎవరిపని వారు చేస్తూ
ఏకమనసై సాగుదాం
అభివృద్ధి పుష్పవీధిలో
ఆనందంగా జీవిద్దాం ॥
ముగింపు :
ఇదే సత్యం… ఇదే ధర్మం…
ఇదే జీవన సౌందర్యం
అందరికి ప్రగతి నిచ్చే
అమృతమైన మానవత్వం ॥
****
హిమబిందువులు (o9)
“అమ్మ కొంగు”
“అమ్మ కొంగు గురించి చిన్న వ్యాసం వ్రాయమన్నారు చెప్పగలవా తాత?” అని మనవడు అడిగాడు.
తాత కాసేపు నిశ్శబ్దంగా నవ్వాడు.
“రాయగలను రా… కానీ అది వ్యాసం కాదు, జీవితం” అన్నాడు.
అమ్మ కొంగు…
అది కేవలం చీర చివర కాదు;
పిల్లల ప్రపంచాన్ని కప్పిన ప్రేమ నీడ.
పిల్లల చెమట తుడిచేది అదే…
కన్నీటి చారలు ఆరబెట్టేది అదే…
పడిపోయి ఏడ్చినపుడు ముందుగా చేరేది అమ్మ చేతికాదు — అమ్మ కొంగే.
వేడి పాత్ర దించేటప్పుడు కాలిన వేళ్లను కాపాడేది అదే.
చలిలో దుప్పటి… వానలో గొడుగు…
నిద్రలో మృదువైన ఊయల… భయంలో రక్షణ గోడ.
ఇంట్లో కొత్తవారు వస్తే పిల్లలు అమ్మ వెనుక కాదు — అమ్మ కొంగు వెనుక దాక్కునేవారు.
బయట నడిచేటప్పుడు చిన్నచేతి పట్టేది అమ్మ వేలును కాదు — ఆమె కొంగును.
ఎందుకంటే ఆ కొంగు పట్టుకుంటే ప్రపంచమంతా సురక్షితంగా అనిపించేది.
అమ్మ కొంగులో ముడి అంటే చిన్న బ్యాంకే.
అందులో దాచిన నాణెం పిల్లల పండుగ.
పూలు, పండ్లు, ప్రసాదం, ధాన్యం — అన్నింటికీ అదే సంచి.
ఏదైనా పోయిందంటే, “దొరుకుతుంది” అని కొంగుకు ముడివేసే అమ్మ నమ్మకం, పిల్లలకది దేవుని మాట.
తాత కాసేపు ఆగి నిట్టూర్చాడు…
ఆ. వె.
అమ్మ కొంగు చాటు అనురాగ చంద్రిక
చెమ్మగిల్లి కన్ను చెంత నిలుచు
నెమ్మదైన నీడ నిత్య రక్షగ నిల్చు
జన్మ ధన్యమగును జాలి వలన ॥
“అనురాగ చంద్రిక” — తల్లి ప్రేమను వెన్నెలతో పోల్చడం చాలా సొగసైన భావచిత్రం.
“చెమ్మగిల్లి కన్ను చెంత నిలుచు” — బాధలో అమ్మ సాన్నిధ్యాన్ని హృద్యంగా చూపింది.
“నెమ్మదైన నీడ నిత్య రక్షగ నిల్చు” — తల్లి కొంగు జీవితాంత రక్షణగా నిలుస్తుందని అద్భుతంగా చెప్పారు.
“జన్మ ధన్యమగును జాలి వలన” — తల్లి కరుణే జీవన ధన్యత అని ముగింపు చాలా మధురంగా ఉంది.
****
“ఇప్పుడు చీరలు తగ్గిపోయాయి రా…
జీన్స్ వచ్చాయి… ఫ్యాషన్ మారింది…
కానీ ప్రశ్న ఒక్కటే —
ఆ కొంగులో దాగిన వెచ్చదనం ఎక్కడ దొరుకుతుంది?”
అమ్మ ప్రేమ మారదు.
కాలం మారుతుంది.
కానీ బాల్యం గుర్తొచ్చినప్పుడల్లా…
మనసు వెతికేది ఇంకా అదే —
అమ్మ కొంగునే. 🌸
*++::::
హిమ బిందువులు (10)
తాతా ఆనందానికి మూలం ఏమిటి తాతయ్య...
దానికి చాలా మార్గాలున్నాయి కొన్ని వివరిస్తాను నీవు ఆలోచించు
పల్లవి :
హృదయముంచు... నాలో నీవనిపించు
చెలియతో స్నేహంగ చిరునగవు పంచు
అడుగువేసే ముందే ఆలోచనలు పంచు
అందమైన జీవితం ఆనందమై నించు ॥హృదయముంచు॥
చరణం – 1 :
ఆమెంత కఠినమో అర్ధము వినిపించు
అందంగ వున్నావు అందర్ని మరిపించు
సంబర నేస్తము సహనము గాపంచు
హృదయ మళినమైతే హారతై వెలిగించు ॥హృదయముంచు॥
చరణం – 2 :
చూసుకో ముందుగా పూజా సమము నుంచు
రాళ్ళు ముళ్ళయినా రాకపోకలు పంచు
పూబాట పదిలంగ పూర్తి సహకరించు
విశ్వసుఖ మార్గమే వెలుగులై నిలుచు ॥హృదయముంచు॥
చరణం – 3 :
నోట్లకై భాషణ నొప్పులే లనిపించు
ఇవ్వడం మామూలే ఇచ్చతనె తలపించు
దబ్బరలు చెప్పడం దెబ్బలై మిగుల్చు
మానవత మాటలే మమతలై పలికించు ॥హృదయముంచు॥
చరణం – 4 :
మానుకో ముందుగా మంతనాలే ముంచు
నువ్వు చేసే పనిలో నిన్నుగా గుర్తించు
స్వార్ధమే దాగితే సాధన తపియించు
సత్యమే తోడైతే సాధువై నిలుచు ॥హృదయముంచు॥
చరణం – 5 :
ఆపదలు వెంటొస్తే ఆదుర్ద యనిపించు
మేలుకో ముందుగా మోక్షము తలపించు
మసలుకో ముందుగా మనుగడ సాగించు
తెలుసుకో మనసుని ప్రేమగా నిలిపించు ॥హృదయముంచు॥
ఆనందానికి మూలం ప్రేమ అని చక్కగా చెప్పావు తాతయ్య....
*****
హిమబిందువులు (11)
తాత నాపేరు నరాయణా అనిపెట్టుట కారణం
నాయానో భయానో నిన్ను పిలుస్తే నారాయణ అన్నట్లేగా....
అర్ధం కాలా..
జీవిత మిచ్చిన నజరానా మనదైన వెతల ఖజానా…
గాయాన్ని గేయంగా పాడుతా నయానా... భయానా..
మమసైన, మనదైన పాత రాగంలో… నారాయణా....
నారాయణా.. నారాయణా...అని వేడుకుంటా
ప్రతి క్షణం నిను వెన్నంటి వుండే
ఆ జ్ఞాపకాల క్షణమ్ము మేమే నారాయణా...
మమ్ము మరువ లేవేమొ చూడు…
నీ మౌనంలో కూడా మేమే నారాయణా...
మా పిలుపే వినిపిస్తుంది గాలిలో, నీటిలో, నింగిలో, పృద్విలో, అగ్నిలో కూడా నారాయణా...
నారాయణా.. నారాయణా....
జీవితం అనేది తలరాతై నా
చిత్ర పటం కూడా తెలుసుకోలేము నారాయణా...
కేవలం ..కలలు కనటం లోనా
రంగుల్లో మాత్రమే చిత్రం గానై నా
మెచ్చని రంగులు మది నిండితే …విధి రాతై నా.. నారాయణా....
కళలు ఆశలు తీరకపోతే కర్మలు బ్రతుకే అనకు నారాయణా....
దురుసుతనంబులేదు,
పరదూషణజేయము, సాదుజీవి గా మేము.. నారాయణా....
సమవీక్షణ తోడుగజూచు కళలతో
మురిపెముతో కుటుంబమున ముచ్చట దీర్చగలము.. నారాయణా.. నారాయణా..
జీవిత మిచ్చిన నజరానా
మనదైన వెతల ఖజానా…
గాయాన్ని గేయంగా పాడుకో నయానా... భయానా..
మమసైన, మనదైన పాత రాగంలో… నారాయణా....
నారాయణా.. నారాయణా
నీవు కలిమిలో ఉన్నప్పుడు
కాకుల్లా వాలిపోతారు!
కష్టాల్లో ఉన్నప్పుడు
గ్రద్దల్లా ఎగిరిపోతారు ! నారాయణా
అందరూ అవకాశవాదులు నరాయణా
ఏమిటో తాతయ్య నీవు పాటపాడుతున్నావో లేదా నన్ను పిలుస్తున్నావో అర్ధం కాలేదు
అవును ఆ నారాయణ లీలలు ఎవ్వరికీ అర్ధంకావు
మరి నాపేరు నా రాయణా యని పెట్టారుగా
అవును రోజూ నారాయణ అనవచ్చోని అవునా.. అవును
*****
హిమబిందువులు (12)
నా పేరు రామకృష్ణ శర్మ నా 17 సం..నుండి 27 వరకు ఇప్పుడు వయస్సు 68 ఏళ్లు⁉️
నా బాల్యంలో జరిగిన ఘట్టం చెపుతా మనవడా.....
అప్పుడు నన్ను ఎవరైనా నువ్వు ఏం చేస్తావు అని అడిగితే? నేను లెక్కలు "ట్యూషన్స్ చెపుతాను " అని బదులిస్తాను! (ఎక్కే గడప దిగే గడప ) నా సమాధానం విని చాలామంది నవ్వుతారు మరికొందరు ఆశ్చర్యపోతారు ఎందుకంటే.? నా గురించి వారికి తెలిసిన ఇంకో నిజం ఒకటుంది.!
నేను B. S c. ఫిజిక్స్ మెయిన్ గుంటూరులో ! నా బీరువాలో ఇప్పటికీ ఒక ఆఫర్ లెటర్ భద్రంగా ఉంది.. హైకోర్టు లో టైపిస్ట్ కోట్లు) జీతం ఆ ఉత్తరాన్ని నేను చింపలేదు కానీ.? ఆ ఉద్యోగంలో ఎప్పుడూ చేరలేదు..!
నాకు ఆరంభం: పేదరికం - కలల ప్రయాణం
మాది గుంటురు లోని ! రెండు గదుల పూరిల్లు చిన్న రేకుల ఇల్లు నాన్న ఫైర్ స్టేషన్ లో డ్రైవర్ , అమ్మ ఇంట్లో సేమ్యా, తయారు చేసి అమ్మేది ఇద్దరి సంపాదన కలిపితే నెలకు ₹10,000 వచ్చేది..!
మా నాన్న ఎప్పుడూ ఒకటే చెప్పేవారు నాన్నా నువ్వు ఎంత చదవాలనుకుంటే అంత చదువు డబ్బు గురించి చింతించకు నేను కష్టపడి చదివలేదు
నేను అప్పుడు
.. 10వ తరగతిలో 55% , ఇంటర్లో 60% సాధించాను.! డిగ్రీ కోచింగ్ కోసం నాన్న తన ప్రావిడెంట్ ఫండ్ డబ్బు తీశారు.. అమ్మ తన బంగారు గాజులు అమ్మేసింది..!
ఆ త్యాగాల ఫలితంగా నాకు Bsc పూర్తిచేసాను
! ఆ రోజు మా నాన్న వీధి మొత్తం మిఠాయిలు పంచారు.. అమ్మ కళ్ళల్లో నీళ్లు తిరుగుతుండగా "నా కొడుకు డిగ్రీ " అని మురిసిపోయింది..!
మార్చి నెలలో నాన్నకు గుండెపోటు వచ్చింది! ఆపరేషన్ కోసం ₹3 లక్షలు ఖర్చయ్యాయి! మే నెలలో అమ్మకు రోమ్ము క్యాన్సర్ (Stage 2) అని తేలింది.. ఉన్న డబ్బులన్నీ ఆసుపత్రుల పాలయ్యాయి! ఇల్లు తాకట్టు పెట్టాల్సిన పరిస్థితి
ఒకవైపు నా చేతిలో ఆఫర్ లెటర్ ఉంది.. మరోవైపు ఆసుపత్రి బిల్లులు ఉన్నాయి..!
నేను ఉద్యోగం వెళ్లిపోతే నా కల నెరవేరుతుంది కానీ.? వెనుక ఉన్న నా తల్లిదండ్రులను చూసుకునే వారు ఎవరు? ఆ రాత్రి మేడ మీద కూర్చుని ఆకాశంలో వెళ్తున్న విమానాలను చూస్తూ ఆలోచించాను..
మెయిల్ ఇచ్చాను కుటుంబ ఆరోగ్య కారణాల వల్ల నేను రాలేకపోతున్నాను! స్నేహితులు నన్ను పిచ్చోడు అన్నారు.. అంత పెద్ద జీతాన్ని వదులుకున్నందుకు తిట్టారు! కాన్మెంటూ పెట్టా - అప్పుడే APPS గ్రూప్ 2b ఒక చిన్న ఉద్యోగంలో చేరాను..!
పగలు ఆఫీసు , సాయంత్రం ఆసుపత్రి అమ్మ కీమోథెరపీ వల్ల జుట్టు కోల్పోతుంటే చూసి తట్టుకోలేకపోయేవాడిని! రెండేళ్లు గడిచాక అమ్మ కోలుకుంది.. నాన్న ఆరోగ్యం కుదుటపడింది కానీ.?
నేను హైదరాబాద్ రావలిసిన స్థితి ఖాళీ సమయంలో పేద పిల్లలకు మాథ్స్ ట్యూషన్ చెప్పేవాడ్ని
విజయం అంటే జీతం కాదు సంతృప్తి!
విద్యార్థులను తీర్చిదిద్దుతున్నాను .. అనే వార్త వైరల్ అయ్యింది!
ఒక రోజు నాన్న కన్నీళ్లతో ఇలా అన్నారు.. "నా కొడుకు నాకు అవసరమైనప్పుడు నా పక్కనే ఉన్నాడు..
అమ్మ ఒకసారి అడిగింది! ఆ పాత ఆఫర్ లెటర్ ఇంకా ఎందుకు దాచావు అని! " నేను దేన్ని వదిలేసి వచ్చానో గుర్తుంచుకోవడానికి" అన్నాను నవ్వుతూ..!
అమ్మ నవ్వి నువ్వు దేన్ని వదలలేదు నువ్వు నీ బాధ్యతను ఎంచుకున్నావు అంది!
నాకు ఎటువంటి బాధ లేదు ఎందుకంటే.? నా తల్లిదండ్రులకు ప్రతిరోజూ ఉదయం కాఫీ నేనే ఇస్తాను! అమ్మ ఆరోగ్యం నేను దగ్గరుండి చూసుకుంటాను.. ఈ ఆనందాన్ని ఏ కోటి రూపాయల జీతమూ ఇవ్వలేదు!
కాలం ఎప్పుడు ఒకరకంగా నుండదు మానాన్న అమ్మ స్వర్గస్తులయినారు నాకున్న విద్యతో మా తాత, తండ్రులు నేర్చినవిద్య తెలుగు సాహిత్యం ప్రభుత్వ ఉద్యోగమునుండి విరమించాక వ్రాస్తున్నాను అదే నాతల్లి అదే నాతండ్రి అదే నాగురువు.
ఎం తాతయ్య భాధపడుతున్నావా
ఎవరైనా తప్పదు కదా మానాన్న అమ్మ గుర్తుకొచ్చారు అంతే...
†
హిమబిందువులు (13)
తాత తెలివి అనగానేమీ
గొప్ప ప్రశ్న వేశావు, అయినా నీకు తెలప గల తెలివిని ఇమ్మని ఆ పరమాత్ముని ప్రార్ధించి చెపుతాను.
తెలివి దేవుని వరం.
తేటలు అభ్యాసం ఫలం.
వివేకం అనుభవం సంపద.
మంచి స్వభావం మనిషి నిజమైన మహత్తు.
“తెలివి తలలో వెలుగు, వివేకం జీవితానికి దారి, మంచి స్వభావం మనిషికి శాశ్వత గౌరవం.”
తెలివి అనేది కేవలం పుస్తక జ్ఞానం కాదు. తెలివి అంటే పరిస్థితిని అర్థం చేసుకోవడం, దాని మూలాన్ని తెలుసుకోవడం, ముందుగా ఫలితాన్ని ఊహించడం, సరైన సమయంలో సరైన మాట మాట్లాడడం, అవసరమైనప్పుడు మౌనం పాటించడం. కొందరికి గణితంలో తెలివి ఉంటుంది, కొందరికి భాషలో, కొందరికి కళలో, కొందరికి మానవ సంబంధాల్లో. అందుకే ప్రతి మనిషి తెలివి ప్రత్యేకమైనది. తెలివి ఉన్నవాడు తెలిసినదాన్ని చెబుతాడు; తెలివి తేటలు ఉన్నవాడు అవసరమైనదాన్ని మాత్రమే చెబుతాడు. అదే వివేకానికి మొదటి మెట్టు.
శాస్త్రం మనకు ఒక గొప్ప పాఠం చెబుతోంది—మెదడు ఆరోగ్యంగా ఉండాలంటే సరైన నిద్ర, పోషకాహారం, వ్యాయామం, ధ్యానం, మంచి సంభాషణ, నిరంతర అభ్యాసం అవసరం. నిద్రలో మెదడు జ్ఞాపకాలను క్రమబద్ధీకరిస్తుంది. వ్యాయామం రక్తప్రసరణ పెంచి నాడీ కణాలకు శక్తిని ఇస్తుంది. ధ్యానం ఒత్తిడిని తగ్గించి మెదడుకు ప్రశాంతత ఇస్తుంది. పుస్తకాలు చదవడం కొత్త నాడీ మార్గాలను సృష్టిస్తుంది. మంచి మాటలు వినడం మనసును మెరుగుపరుస్తుంది. ఇవన్నీ కలిసి తెలివిని మాత్రమే కాదు—మనిషితనాన్ని కూడా పెంచుతాయి.
నిజమైన తెలివి అంటే ఎక్కువ తెలుసుకోవడం కాదు; ఎప్పుడు మాట్లాడాలి, ఎప్పుడు మౌనం పాటించాలి, ఎవరిని గౌరవించాలి, ఎవరిని క్షమించాలి, ఎప్పుడు ముందుకు వెళ్లాలి, ఎప్పుడు వెనక్కి తగ్గాలి అన్నది తెలుసుకోవడం. నిజమైన తేటలు అంటే మాట వెనుక భావాన్ని అర్థం చేసుకోవడం. నిజమైన వివేకం అంటే మన ప్రయోజనంతో పాటు సమాజ ప్రయోజనాన్ని కూడా చూడడం.
మంచి సామెత:
“బుద్ధి ఉన్నవాడు దారి కనుగొంటాడు; వివేకి సరైన దారినే ఎంచుకుంటాడు.”
న హి జ్ఞానేన సదృశం పవిత్రమిహ విద్యతే” — (Bhagavad Gita)
ఈ విశ్వంలో జ్ఞానానికి సమానమైన పవిత్రమైనది మరొకటి లేదని భగవద్గీత మనకు బోధిస్తుంది.
నిజానికి మనిషి జీవితాన్ని ముందుకు నడిపించేది కేవలం శరీర బలం కాదు, ధనం కాదు, పదవి కాదు, బాహ్య రూపం కాదు. మనిషి జీవితం నిర్మాణమవుతుంది అతని మెదడు, అతని తెలివి తేటలు, అతని వివేకం, అతని స్వభావం, మరియు అతని ధర్మబద్ధమైన నిర్ణయాల మీద. శరీరంలో చిన్న భాగంలా కనిపించే మెదడు, జీవితమంతా నియంత్రించే అద్భుతమైన కేంద్రం. మనిషి అడుగు ఎటు పడాలో ముందుగా నిర్ణయించేది అతని కాలు కాదు—అతని ఆలోచన. ఆ ఆలోచన పుట్టేది మెదడులోనే.
మనిషి మెదడు ప్రకృతి సృష్టించిన అత్యంత అద్భుతమైన జీవ యంత్రం.
తాత మనం కూడా యంత్రమా
అవును యంత్రమే ఆకలేస్తే అన్నం తినాలని తెలివి, తింటే శరీరం కదలాలని తెలివి. రక్తకణాలు గాలి మన శరీర ఇంధనాలు ఏవి లేకున్నా జీవి కదలడు ఒక్క తెలివికాదు శరీరంలో అన్నీ భాగాలు పనిచేస్తేనే మానవుడు
అవును
ఆ. వె. నిత్య సంతసంబు నిర్ణయ లక్ష్యమే
విజ్ఞత భవ తీరు విలువ విద్య
సంఘదృష్టి తృప్తి సకల శ్రేయ్యస్సగు
సకల వేదమహిమ శాంతి యాద్యాత్మికమ్
కదా తాతయ్య తాతయ్య
చక్కగా చెప్పావురా మనవడా
...*****
🌹 హిమ బిందువులు (14) 🌹
తాత:
దానం, విరాళం, సంతర్పణ — ఈ మూడింటి భేదం ఏమిటి?
అని ఆలోచన కలగడమే శుభసూచకం.
గీ. దాన మన్న దాసించక ధర్మమవ్వ
ఈ విరాళంబు ప్రేమగ యిచ్ఛ వరము
ఇదియు సంతర్పణ ఫలమిష్టరీతి
ఏది యణ యిచ్చి పుచ్చుటా ఇనకులార్థి
భావ వివరణ:
“దానమన్న దాసించక ధర్మమవ్వ”
బంధింపకుండా, ఆధీనపరచకుండా, కర్తవ్యబుద్ధితో ఇచ్చేదే నిజమైన దానం.
“ఈ విరాళంబు ప్రేమగ యిచ్ఛ వరము”
ప్రేమతో, సమాజహిత భావంతో ఇచ్చే సహాయం విరాళమవుతుంది.
“ఇదియు సంతర్పణ ఫలమిష్టరీతి”
గ్రహీత తృప్తి చెందే విధంగా ఇచ్చినపుడు అది సంతర్పణ ఫలంగా మారుతుంది.
“ఏది యణ యిచ్చి పుచ్చుటా ఇనకులార్థి”
ఇచ్చిపుచ్చుకునే పరస్పర సహకారమే మానవ సమాజానికి ఆర్థిక–ఆత్మీయ ఆధారం అని సూచన.
సరళ వివరణ దానం —
ప్రతిఫలం ఆశించకుండా, “ఇది నా ధర్మం” అనే భావంతో ఇచ్చేది దానం.
భగవద్గీతలో దానాన్ని మూడు విధాలుగా చెప్పారు.
1. సాత్విక దానం
ధర్మబుద్ధితో, యోగ్యుడికి, సమయోచితంగా, ఫలాపేక్ష లేకుండా ఇచ్చేది.
కీర్తి, గౌరవం, పేరు కోరకుండా ఇచ్చే దానం ఇదే.
2. రాజస దానం
“నన్ను పొగడాలి”, “నా పేరు నిలవాలి” అనే అహంభావంతో ఇచ్చేది.
బోర్డులు, ప్రకటనలు, ప్రచారం కోరే దానం ఈ కోవలోనిది.
పుణ్యం కోసం, ప్రతిఫలం కోసం ఇచ్చేదీ ఇందులో చేరుతుంది.
3. తామస దానం
అనర్హులకు, అవమానంగా, నిర్లక్ష్యంగా, అపవిత్ర భావంతో ఇచ్చేది.
తనకు పనికిరానిది పారవేసినట్లు ఇవ్వడం కూడా తామస దానమే.
విరాళం
ఒక సమాజ ప్రయోజనం కోసం, సంస్థ కోసం, లేదా సమూహ మేలుకోరి ఇచ్చే సహాయం విరాళం.
ఇది సాధారణంగా సాత్విక భావానికి దగ్గరగా ఉంటుంది.
“చందా” అనే భావం కూడా ఇందులో భాగమే.
సంతర్పణ
“ఇక చాలు” అని తృప్తి చెందేలా ఆహారం, వస్త్రం, ధనం లేదా సేవతో పరిపూర్ణంగా సంతోషపరచడం సంతర్పణ.
ఇది కేవలం భోజనం పెట్టడమే కాదు — హృదయాన్ని తృప్తి పరచే సమర్పణ.
భగవద్గీత శ్లోక భావం
Bhagavad Gita లోని శ్రద్ధాత్రయ విభాగయోగంలో దాన గుణాలు ఇలా చెప్పబడినవి:
> “దాతవ్యమితి యద్దానం
దీయతే అనుపకారిణే ।
దేశే కాలే చ పాత్రే చ
తద్దానం సాత్వికం స్మృతమ్ ॥”
భావం:
“ఇవ్వడం నా కర్తవ్యం” అని భావించి, తిరిగి ఉపకారం ఆశించకుండా, యోగ్యుడికి, తగిన సమయములో ఇచ్చే దానమే సాత్విక దానం.
🌹 ధర్మముతో ఇచ్చినది దానం
🌹 ప్రేమతో పంచినది విరాళం
🌹 తృప్తిగా నింపినది సంతర్పణం 🌹
తాత ఇవి ఎన్ని ఎప్పుడు చదివావు, ఇప్పుడే నీకోసం చదివి చెపుతున్నాను ఏదైనా ఆచరించి చెప్పాలన్నారు అందుకే నేను దానం చేస్తున్నాను
ఏ దానం తాత
సాహిత్య దానం అదికూడా గొప్పదే కదా...
ఏమోరా నీ పుణ్యమా అని నీ అనుమానాలు తుర్చడంలో కొంత హాయిగా వుంది....
******
హిమబిందువులు (15)
తాత రూపాయికి దేవుడు కధ చెపుతావా?
అదేం కధర యేమో నాకు తెలవదు
అమ్మోమ్మా తాతయ్య చెప్పనంటున్నాడు ఐతే నీచెపుతా విను
అంటూ నెమ్మదిగా.....
ఒక రూపాయి నాణెం
ఎనిమిదేళ్ల ఒక చిన్న బాలుడు మార్కెట్లోని ఒక దుకాణానికి వెళ్లి, దుకాణదారుడికి ఒక రూపాయి నాణెం చూపిస్తూ అడిగాడు:
“మీ దుకాణంలో దేవుడు ఉంటే, ఈ ఒక రూపాయికి నాకు ఆయనను ఇస్తారా?”
దుకాణదారు కోపంగా ఆ నాణెాన్ని బాలుడి చేతి నుంచి కొట్టి, అతడిని వెళ్లగొట్టాడు. బాలుడు నాణెాన్ని తీసుకుని, ఒక దుకాణం నుంచి మరొక దుకాణానికి తిరుగుతూ, “ఒక రూపాయికి దేవుడు దొరుకుతాడా?” అని అడుగుతూనే ఉన్నాడు.
చాలా మంది దుకాణదారులు అతడిని తోసివేశారు. కానీ ఆ బాలుడు మాత్రం ధైర్యం కోల్పోలేదు.
చివరికి ఒక పెద్ద దుకాణంలోకి వెళ్లి అదే ప్రశ్న అడిగాడు. ఆ దుకాణ యజమాని చాలా కోపంగా అతడిని బయటికి లాగి తోసేశాడు. ఆ బాలుడు రోడ్డుపై . . అప్పుడే వెళ్లిపోతున్న ఒక ఖరీదైన విలాసవంతమైన కారు ముందు పడిపోయాడు. కారు వెంటనే ఆగింది. అదృష్టవశాత్తూ అతనికి ఎలాంటి గాయాలు కాలేదు.
ఒక ధనవంతుడు కారు నుంచి దిగుతూ ఏమైంది అని అడిగాడు. బాలుడు జరిగిన సంగతిని మొత్తం చెప్పి, తన ఒక రూపాయి నాణెం చూపిస్తూ అడిగాడు:
“మీ దగ్గర దేవుడు ఉంటే, ఈ ఒక రూపాయికి నాకు ఇస్తారా?”
ఆ ధనవంతుడు చిరునవ్వు చిందిస్తూ అడిగాడు:
“నేను ఒక రూపాయికి దేవుణ్ణి కొనుగోలు చేసి నీకు ఇస్తే, ఆయనతో ఏమి చేస్తావు?”
బాలుడు సమాధానమిచ్చాడు:
“నా అమ్మ నాకు అన్నీ. ఆమె నాకు భోజనం పెడుతుంది, జోలపాటలు పాడుతుంది, నన్ను చూసుకుంటుంది. ఇప్పుడు ఆమె చాలా అనారోగ్యంతో ఆసుపత్రిలో ఉంది. డాక్టర్లు ‘దేవుడే ఆమెను కాపాడగలడు’ అన్నారు. అందుకే ఒక రూపాయికి దేవుడు దొరుకుతాడేమో అని వెతుకుతున్నాను.”
ఇది విన్న ఆ ధనవంతుడు అన్నాడు:
“నీకు ఒక రూపాయికి దేవుడు కావాలా? నేను ఇస్తాను.”
అతడు ఒక లేఖ రాసి, కవర్లో పెట్టి బాలుడికి ఇచ్చాడు.
“నీ అమ్మ ఉన్న ఆసుపత్రికి వెళ్లి, ఈ లేఖను ఒక ప్రత్యేక డాక్టర్కి ఇవ్వు,” అని చెప్పాడు.
బాలుడు వెంటనే ఆసుపత్రికి వెళ్లి ఆ లేఖను పేర్కొన్న డాక్టర్కు ఇచ్చాడు. డాక్టర్ ఆ లేఖను తెరిచి చూసి ఆశ్చర్యపోయాడు. అది ఆసుపత్రి స్థాపకుడు స్వయంగా రాసిన లేఖ. వెంటనే బాలుడి తల్లికి అత్యుత్తమ వైద్యం అందించేలా ఏర్పాట్లు చేశారు. కొద్ది రోజుల్లోనే ఆమె ప్రాణాపాయం నుంచి బయటపడింది.
కొన్ని రోజుల తరువాత, అదే కారు నుంచి దిగిన ఆ ధనవంతుడు—అదే ఆసుపత్రి స్థాపకుడు—ముఖ్య వైద్యులతో కలిసి ఆమెను చూడడానికి వచ్చాడు.
తల్లి ఆసుపత్రి ఖర్చులు ఎలా చెల్లించాలి అని ఆందోళన చెందుతోంది.
ఆ ధనవంతుడు ఆమెను ధైర్యం చెప్పాడు:
“మీరు ఆందోళన చెందాల్సిన అవసరం లేదు. మీ కుమారుడు ఇప్పటికే మీ చికిత్సకు కావాల్సిన మొత్తం చెల్లించాడు.”
అది విన్న తల్లి ఆశ్చర్యపోయి, తన పక్కన నిద్రిస్తున్న తన కుమారుడిని చూసింది.
ఆయన మరలా అన్నాడు:
“వైద్య ఖర్చులు తీర్చిన తర్వాత మిగిలిన మొత్తాన్ని మీ కుమారుడి చదువుకు వినియోగిస్తాను.”
తల్లి భావోద్వేగానికి లోనై, “మీరు ఇది ఎందుకు చేస్తున్నారు?” అని అడిగింది.
ఆయన సమాధానం ఇచ్చాడు:
“మీ కుమారుడి దేవుడిపై ఉన్న అచంచల విశ్వాసం, ఆయన ఎక్కడున్నా సంపాదించాలనే సంకల్పమే ఈ సేవకు కారణం.”
హృదయంలో విశ్వాసం ఉండి, దృఢమైన సంకల్పం ఉంటే — ఒక రూపాయికైనా దేవుడు దొరుకుతాడు. 🙏
చాలా బాగుంది అమ్మోమ్మా రేపటినించి నువ్వే కథలు చెప్పు
నీవు బలే మాట్లాడుతావురా....
******
హిమబిందువులు (16)
తాత ఏది అంతం, ఏది స్థిరం చెప్పగలవా
*ఒక్క దెబ్బతో సంపద అంతం…*
*ఒక్క వ్యాధితో అందం అంతం…*
*ఒక్క తప్పుతో గౌరవం అంతం…*
*ఒక్క క్షణంతో జీవితం అంతం…*
*స్థిరం యన్నది నీరు పల్లమేరుగు, నిజం దేవుడెరుగు*
*కాలం స్థిరం, గమ్యం వరం, జ్ఞానం జీవం, సత్యం ధర్మం న్యాయం స్థిరం*
" *అయితే ప్రశ్న ఒక్కటే — మరి ఏది నిజంగా జీవితాంతం? ఏది అంతం లేనిది?*"
• *సంపద క్షణికం; సంతృప్తి ఉంటేనే జీవితం సంపూర్ణం.*
• *అందం కాలంతో మసకబారుతుంది; మంచితనం, వినయం మాత్రం నిలుస్తాయి.*
• *గౌరవం తప్పుతో కూలిపోతుంది; నిజాయితీ, బాధ్యతతో మళ్లీ నిలబడుతుంది.*
• *జీవితం ముగుస్తుంది; కానీ మంచి జ్ఞాపకాలు, మంచి పనులు మిగులుతాయి.*
*పుట్టకముందు - మల మూత్రాల మధ్య పెరుగుతాము.
మరణించాక - చితి మంటల మధ్య కాలుతాము.
మధ్యలో - నేను, నాది ల మధ్యలో నలుగుతాము *.
*అంతం లేనివి*
• *నిస్వార్థ ప్రేమ*
• *కరుణ మరియు మంచి మాట*
• *సద్గుణం*
• *అన్నిటికంటే గొప్పది — ఆత్మశాంతి*
*స్వార్థం, అసూయ, ద్వేషంఅంతం కావాలంటే*
• *కృతజ్ఞతను అలవాటు చేసుకోవాలి*.
• *ఆత్మవిశ్వాసంతో జీవించాలి.*
• *క్షమను మనసులో స్థిరపరచుకోవాలి.*
దశ మహావిద్యలు - ఆధ్యాత్మిక అంతరార్ధలు:-
అమ్మవారి కృపతో వచ్చె విద్యలు
➡️ 1. కాళి - ఖాళీయే (శూన్యమే) అన్నింటికీ ఆధారం అని.
➡️ 2. తార - తరింపచేసే తల్లి (బాధలు, బంధాలనుండి)
➡️ 3. షోడశి - పరిపూర్ణత
➡️ 4. భువనేశ్వరి - విశ్వానికి అధీశ్వరి (విశ్వప్రాణ శక్తియే అత్యున్నతం)
➡️ 5. భైరవి:- తపశ్శక్తి స్వరూపిణి.
➡️ 6. ఛిన్నమస్త:- అహంకార త్యాగం తత్ ద్వారా ఆధ్యాత్మిక జాగృతి.
➡️ 7. ధూమావతి:- దరిద్ర నివారిణి.
➡️ 8. బగళాముఖి:- శత్రువులను స్తంభింప చేసే శక్తి.
➡️ 9. మాతంగి:- వాక్కు మరియు కళలు.
➡️10. కమలాత్మిక:- భౌతిక సంపద మరియు ఆత్మోన్నతి.
*ముగింపు*
*పోయేవాటికోసం ఆందోళన కాదు, మిగిలేవాటికోసం జీవించడమే నిజమైన జీవిత జ్ఞానం..*
తాత మంచివిషయాలు తెలియపరిచారు. సంతోషం గా ఉన్నది.
****
హిమబిందువులు.. (18)
ధర్మం, కర్మ, విధి అనే మూడు శక్తులు
మనిషి జీవితాన్ని కనిపించని విధంగా నడిపిస్తుంటాయి.
న్యాయశాస్త్రంలో కూడా ఇదే సూత్రం కనిపిస్తుంది.
ఒక నేరం జరిగిన వెంటనే శిక్ష పడకపోవచ్చు...
కాని సాక్ష్యాలు, కాలం, పరిస్థితులు కలిసొచ్చినప్పుడు
నిజం బయటపడుతుంది.
అలాగే జీవితంలో కూడా
కొంతకాలం అన్యాయం గెలిచినట్లు కనిపిస్తుంది...
కాని అంతిమంగా సత్యమే నిలుస్తుంది.
కోర్టులో ఆలస్యం ఉండవచ్చు...
ప్రకృతి ధర్మంలో ఆలస్యం ఉండవచ్చు...
కానీ న్యాయం మాత్రం తప్పకుండా జరుగుతుంది...!
అందుకే —
ఎవరినీ మోసం చేయకండి...
ఎవరినీ కన్నీళ్లు పెట్టించకండి...
అన్యాయం చేసి నవ్వవద్దు...
ఎందుకంటే కాలం చాలా నిశ్శబ్దంగా చూస్తుంది...
కాని తీర్పు చెప్పేటప్పుడు మాత్రం చాలా ఖచ్చితంగా ఉంటుంది...!
చివరిగా ఒక గొప్ప సత్యం:
“జీవితంలో తాత్కాలికంగా ఓడిపోయిన మంచివాడు
శాశ్వతంగా గెలుస్తాడు...
తాత్కాలికంగా గెలిచిన చెడ్డవాడు
చివరికి తన కర్మ చేతిలో ఓడిపోతాడు...”
అందుకే
ధర్మం – కర్మ – విధి అనే మూడు శక్తులు మనిషి జీవితాన్నే కాదు, సమాజాన్ని, దేశాన్ని కూడా నిశ్శబ్దంగా నడిపించే ఆధారసూత్రాలు అని ఇందులో స్పష్టమవుతోంది.
ధర్మం → ఏది సత్యం, న్యాయం, సమత అనే దానికి మార్గదర్శి.
కర్మ → మనం చేసే ప్రతి కార్యం; అది మంచైనా చెడైనా ఫలితాన్ని తప్పక ఇస్తుంది.
విధి → కాలం, పరిస్థితులు, గతకర్మల సమన్వయంతో ఏర్పడే జీవనప్రవాహం.
మీరు చెప్పినట్లే —
కోర్టులో తీర్పు ఆలస్యం కావచ్చు;
ప్రకృతి ధర్మంలో కూడా ఫలితం వెంటనే కనిపించకపోవచ్చు;
కానీ సత్యం శాశ్వతంగా దాగి ఉండదు.
ఈ భావానికి ఎంతో అనుకూలంగా Bhagavad Gita లోని ప్రసిద్ధ శ్లోకం:
కర్మణ్యేవాధికారస్తే మా ఫలేషు కదాచన ।
మా కర్మఫలహేతుర్భూర్ మా తే సంగోస్త్వకర్మణి ॥
సరళ భావం:
మనిషికి కర్మ చేయడంలోనే అధికారం ఉంది;
ఫలితంపై కాదు.
ఫలితం కోసం మాత్రమే పని చేయకూడదు;
అలాగే పని చేయకుండా ఉండకూడదు.
మరో గీతా వాక్యం:
యదా యదా హి ధర్మస్య గ్లానిర్భవతి భారత ।
అభ్యుత్థానమధర్మస్య తదాత్మానం సృజామ్యహమ్ ॥
భావం:
ధర్మం క్షీణించి, అధర్మం పెరిగినప్పుడు
సత్యాన్ని నిలబెట్టడానికి దైవశక్తి ప్రత్యక్షమవుతుంది.
అందుకే భారతీయ దర్శనం చెబుతుంది —
కాలం మౌనంగా చూస్తుంది;
కర్మ నిశ్శబ్దంగా రాస్తుంది;
ధర్మం చివరికి తీర్పు చెబుతుంది.
మీ ప్రాంజలి ప్రభ
*****
No comments:
Post a Comment